Έφυγες. Πήρες την απόφαση, βρήκες τη δύναμη και έφυγες. Και τώρα κάθεσαι και αναρωτιέσαι, αν αυτό που έκανες, ήταν λάθος.
Αν αυτό σου μοιάζει παράλογο, το καταλαβαίνω. Από έξω φαίνεται αντιφατικό, να φύγεις από κάτι που σε έβλαπτε και να νιώθεις ότι έχασες κάτι πολύτιμο. Αλλά αυτό που βιώνεις δεν είναι παραλογισμός. Είναι μια πολύ συγκεκριμένη ψυχολογική διαδικασία που έχει όνομα και θα σου το εξηγήσω παρακάτω.
Τι είναι το trauma bond
Το trauma bond, ή δεσμός τραύματος, είναι ένας ισχυρός συναισθηματικός δεσμός που δημιουργείται μέσα από εναλλασσόμενες περιόδους έντασης και τρυφερότητας. Δεν είναι αγάπη με την υγιή έννοια του όρου, είναι εθισμός που μοιάζει με αγάπη.
Ο κύκλος λειτουργεί ως εξής: ο νάρκισσος σε πληγώνει, μετά επιστρέφει με στοργή, υποσχέσεις ή τρυφερότητα, και αυτή η εναλλαγή κρατά τον εγκέφαλό σου σε μια κατάσταση συνεχούς αναμονής. Κάθε φορά που έρχεται η «καλή» φάση, ο εγκέφαλος απελευθερώνει ντοπαμίνη, το ίδιο νευροχημικό που εμπλέκεται στις εξαρτήσεις. Έτσι, χωρίς να το καταλάβεις, έχεις γίνει εξαρτημένος όχι από τον ίδιο τον άνθρωπο, αλλά από τον κύκλο.
Όταν φεύγεις, ο εγκέφαλός σου βιώνει κάτι που μοιάζει με στέρηση. Και η στέρηση πονάει, ανεξάρτητα από το αν αυτό που έχασες ήταν καλό για σένα.
Γιατί η αποχώρηση μοιάζει σαν απώλεια;
Επειδή είναι απώλεια. Απλώς δεν είναι η απώλεια που νομίζεις ότι είναι.
Δεν χάνεις έναν υγιή σύντροφο που σε αγαπούσε. Χάνεις την εκδοχή εκείνου που έβλεπες στις καλές φάσεις, αυτή που πίστευες ότι ήταν ο αληθινός του εαυτός. Χάνεις την ελπίδα, ότι αυτή η εκδοχή θα επικρατούσε τελικά. Χάνεις μια οικειότητα, έστω και τοξική, που είχε γίνει η κανονικότητά σου.
Και μαζί με όλα αυτά, χάνεις και κάτι ακόμα πιο βαθύ: τον χρόνο που επένδυσες, την ενέργεια που έδωσες, την εκδοχή του εαυτού σου που προσπαθούσε να κάνει αυτή τη σχέση να λειτουργήσει. Το πένθος για όλα αυτά είναι αληθινό και δικαιολογημένο.
Η αμφιβολία δεν σημαίνει ότι έκανες λάθος
Μία από τις πιο συνηθισμένες φράσεις που ακούω είναι: «Αν πραγματικά ήταν τόσο άσχημα, γιατί τον νοσταλγώ;» Και η απάντηση είναι ακριβώς αυτό που εξηγήσαμε παραπάνω, γιατί ο εγκέφαλός σου έχει εκπαιδευτεί να αναζητά αυτόν τον κύκλο, όχι γιατί ήταν καλός για σένα.
Η αμφιβολία που νιώθεις τώρα, δεν είναι ένδειξη ότι η απόφασή σου ήταν λανθασμένη. Είναι ένδειξη ότι ο δεσμός ήταν ισχυρός.
Και όσο πιο ισχυρός ήταν ο δεσμός, τόσο πιο έντονη είναι η στέρηση όταν κόβεται.
Τι βοηθάει σε αυτό το στάδιο
Το πρώτο πράγμα, είναι να σταματήσεις να κρίνεις αυτό που νιώθεις. Η νοσταλγία, η αμφιβολία, ακόμα και η επιθυμία να επιστρέψεις, δεν είναι σημάδια αδυναμίας. Είναι σημάδια ότι πέρασες από κάτι πολύ σκληρό και ο εγκέφαλός σου ακόμα προσπαθεί να βρει ισορροπία.
Το δεύτερο είναι να θυμάσαι γιατί έφυγες. Κράτα ένα ημερολόγιο με συγκεκριμένες στιγμές και συμπεριφορές που σε έβλαπταν. Γιατί στις δύσκολες στιγμές, ο νους τείνει να θυμάται μόνο τις καλές φάσεις και αυτό είναι μέρος του μηχανισμού.
Έφυγες γιατί κάτι μέσα σου ήξερε. Αυτή η γνώση δεν εξαφανίζεται, απλώς χρειάζεται χρόνο να γίνει πιο δυνατή από τον πόνο.
Αν θέλεις να μάθεις περισσότερα για τη ναρκισσιστική κακοποίηση, επικοινώνησε μαζί μου στο efi@efimesitidou.com